چرا سگها پارس میکنند؟
راز زبانی که همیشه فکر میکردیم فقط «هاپ هاپ» است!
اگر تا حالا با یک سگ زندگی کرده باشید، حتماً این سؤال برایتان پیش آمده که «این همه پارس برای چیست؟» گاهی با دیدن یک غریبه، گاهی موقع بازی، بعضی وقتها وسط شب و حتی وقتی هیچکس را نمیبینید! انگار سگها برای هر اتفاقی یک مدل پارس مخصوص دارند.
اما حقیقت این است که پارس کردن فقط سر و صدا نیست؛ بلکه زبان مخصوص سگها برای برقراری ارتباط با دنیای اطرافشان است. اگر بتوانیم دلیل این صداها را بفهمیم، رابطه خیلی بهتری با دوست چهارپایمان خواهیم داشت.

پارس کردن یعنی حرف زدن!
برخلاف تصور خیلی از افراد، سگها فقط برای ترساندن دیگران پارس نمیکنند. آنها با پارس کردن احساسات، نیازها و حتی نگرانیهایشان را بیان میکنند. درست مثل ما که با کلمات حرف میزنیم، سگها هم با صدا، حالت بدن، دم و گوشهایشان پیام میفرستند.
جالب است بدانید که هر نوع پارس، معنی متفاوتی دارد. گاهی کوتاه و سریع است، گاهی کشیده و بلند، گاهی آرام و گاهی با هیجان زیاد. هر کدام از اینها میتواند یک پیام متفاوت باشد.
۱. هشدار دادن؛ معروفترین دلیل پارس
فرض کنید زنگ خانه به صدا درمیآید یا یک فرد غریبه وارد کوچه میشود. احتمال زیادی وجود دارد که سگ شروع به پارس کند.
در این شرایط سگ در واقع میخواهد بگوید:
«هی! یک نفر اینجاست، حواست باشد!»
این رفتار از غریزه محافظتی سگها میآید. حتی سگهایی که آموزش نگهبانی ندیدهاند هم معمولاً دوست دارند خانواده یا قلمرو خود را از حضور افراد ناشناس باخبر کنند.

۲. هیجان و خوشحالی
حتماً دیدهاید وقتی بعد از چند ساعت به خانه برمیگردید، بعضی سگها از خوشحالی پارس میکنند، دمشان را با سرعت تکان میدهند و دور شما میچرخند.
در این حالت پارس کردن اصلاً نشانه عصبانیت نیست؛ بلکه یعنی:
«وای! برگشتی! خیلی خوشحالم.»
این نوع پارس معمولاً کوتاه، پرانرژی و همراه با بازیگوشی است.
۳. ترس و اضطراب
گاهی سگ از چیزی میترسد؛ مثل صدای رعد و برق، آتشبازی، جاروبرقی یا حتی یک شیء جدید.
وقتی احساس ناامنی کند، ممکن است مدام پارس کند تا هم خودش را آرام کند و هم خطر را از خود دور نگه دارد.
اگر سگ در این شرایط تنبیه شود، اضطرابش بیشتر میشود. بهترین کار این است که محیطی آرام و امن برایش فراهم کنید.
۴. تنهایی؛ دشمن بزرگ سگها
سگها حیواناتی اجتماعی هستند و دوست دارند کنار خانوادهشان باشند.
اگر ساعتهای طولانی تنها بمانند، ممکن است از روی بیحوصلگی یا اضطراب جدایی شروع به پارس کردن کنند.
نشانههای اضطراب جدایی معمولاً شامل موارد زیر است:
● پارس مداوم بعد از خروج صاحب
● خراب کردن وسایل
● قدم زدن بیوقفه
● بیقراری شدید
در چنین شرایطی آموزش تدریجی تنها ماندن و فراهم کردن اسباببازیهای فکری میتواند کمک بزرگی باشد.
۵. درخواست توجه
گاهی سگ فقط میخواهد شما به او توجه کنید.
مثلاً ممکن است کنار ظرف غذا بایستد و پارس کند یا جلوی در اسباببازی را بیندازد و منتظر واکنش شما بماند.
اگر هر بار با پارس کردن به خواستهاش برسد، یاد میگیرد که این روش همیشه جواب میدهد و احتمالاً بیشتر هم پارس خواهد کرد.
به همین دلیل مربیان توصیه میکنند رفتارهای آرام را تشویق کنید، نه پارسهای بیدلیل.
۶. درد یا بیماری
گاهی پارس کردن ناگهانی میتواند نشانه درد باشد.
اگر سگی که همیشه آرام بوده، یکباره زیاد پارس میکند یا هنگام لمس قسمتی از بدنش واکنش نشان میدهد، بهتر است توسط دامپزشک معاینه شود.
برخی بیماریها، مشکلات مفصلی، درد دندان یا حتی کاهش بینایی و شنوایی میتوانند باعث تغییر رفتار و افزایش پارس شوند.
۷. انرژی تخلیه نشده
یک سگ پرانرژی که ساعتها در خانه مانده، احتمال زیادی دارد با کوچکترین صدا شروع به پارس کند.
ورزش، پیادهروی، بازی و فعالیت ذهنی باعث میشود انرژی اضافه تخلیه شود و سگ آرامتر باشد.
در واقع گاهی علت پارس زیاد، نه مشکل رفتاری، بلکه کمبود فعالیت روزانه است.
آیا همه نژادها یک اندازه پارس میکنند؟
خیر.
بعضی نژادها ذاتاً پرحرفتر هستند. برای مثال، بیگل، پامرانین، یورکشایر تریر و بسیاری از سگهای نگهبان بیشتر از برخی نژادهای آرام پارس میکنند.
البته شخصیت هر سگ هم اهمیت زیادی دارد و حتی دو سگ از یک نژاد میتوانند رفتارهای کاملاً متفاوتی داشته باشند.
چگونه پارس بیدلیل را کمتر کنیم؟
اگر احساس میکنید سگتان بیش از حد پارس میکند، این چند نکته میتواند مؤثر باشد:
● ابتدا دلیل پارس را پیدا کنید.
● روزانه زمان کافی برای بازی و پیادهروی اختصاص دهید.
● رفتارهای آرام را تشویق کنید.
● از تنبیه و داد زدن خودداری کنید؛ چون معمولاً نتیجه برعکس میدهد.
● در صورت ادامه داشتن مشکل، از یک مربی حرفهای یا دامپزشک کمک بگیرید.
آیا باید همیشه جلوی پارس کردن را گرفت؟
نه.
پارس کردن یک رفتار طبیعی است و حذف کامل آن نه ممکن است و نه درست.
هدف این نیست که سگ هیچوقت پارس نکند؛ بلکه باید یاد بگیرد چه زمانی پارس کردن مناسب است و چه زمانی نیازی به آن نیست.
در واقع یک سگ سالم، گاهی پارس میکند و این بخشی از شیوه ارتباطی اوست.
نتیجهگیری
پارس کردن برای سگها چیزی فراتر از یک صدای ساده است؛ این زبان احساسات، نیازها و واکنشهای آنها به محیط اطراف است. گاهی میخواهند از شما محافظت کنند، گاهی خوشحالاند، گاهی ترسیدهاند و گاهی فقط دوست دارند چند دقیقه با شما بازی کنند.
پس دفعه بعد که سگتان پارس کرد، قبل از اینکه از صدایش ناراحت شوید، کمی دقیقتر نگاه کنید. شاید او فقط در حال گفتن جملهای باشد که اگر زبانش را بلد بودیم، خیلی ساده میشنیدیم:
«من میخواهم چیزی را به تو بگویم.»
